پرواز زدگی چیست؟

13 توصیه مهم در خصوص Jet Lag یا پرواز زدگی

پرواز زدگی در واقع نوعی اختلال در سیستم بدن مسافران بعد از پروازهای نسبتا طولانی و تغییرات در ساعت بیولوژیکی بدن آنهاست. اما چطور میتوانیم پرواز زدگی و اختلال ناشی از اختلاف ساعت بین شهری که در آن زندگی میکنیم و مقصدی که برای تعطیلات انتخاب کرده ایم را بر طرف کنیم؟ در این مقاله قصد داریم به شما بیاموزیم اگر برای تعطیلات شهری مانند لندن یا رم را برای سفر انتخاب کرده اید، بعد از رسیدن به مقصد کلافه نباشید و سریعا با یک بلیط یک طرفه به ایران باز نگردید!

 

1. پرواز زدگی یا جت لگ (Jet Lag) چیست؟

قبل از آنکه درباره پرواز زدگی حرف بزنیم بهتر است کمی در خصوص مکانیسم بدن خود در زمان عادی و هنگامی که در سفر نیستیم بیشتر بدانیم. بدن ما به طور طبیعی طبق یک برنامه 24 ساعته تنظیم شده است. این همان چیزی ست که به آن ساعت بیولوژیک بدن نیز گفته میشود. در واقع چیزی که ریتم شبانه روزی بدن شناخته میشود با سفر به کشور یا شهری که دارای اختلاف زمانی قابل توجهی ست، تا حد زیادی بهم میریزد. نتیجه این اختلال معمولا خستگی زیاد، از دست دادن اشتهاء، سو هاضمه، بهم خوردن تمرکز یا حافظه و در کل چیزی ست که ما آن را به نام پرواز زدگی میشناسیم.

اینها علائم معمول در پرواز زدگی ست اما متاسفانه هر کسی میتواند علائم متفاوتی را بعد از پرواز زدگی تجربه کند. اگر سوال شما این است که این دردسر احتمالا چند وقت بعد از فرود به سراغ شما می آید باید بگوییم این هم چیزی نیست که جواب دقیقی در خصوص آن وجود داشته باشد. اما خوب است بدانید که پرواز زدگی یا جت لگ بستگی زیادی به سن، شرایط جسمی و وضع سلامتی شما دارد.

 

2. آیا جاهای مختلف دنیا تاثیری بر شدت پرواز زدگی دارند؟

عده ای میگویند سفر به سمت غرب تاثیر کمتری بر پرواز زدگی دارد تا سفر به سمت شرق کشوری که شما در آن زندگی میکنید. اما اگر میپرسید چرا، دلیل بسیار واضح است. زیرا در زمانی که بدن شما آماده خوابیدن است شما بایستی بیدار بمانید و درست مانند این است که در نیمه شب، توقع هشیاری کامل داشته باشید! به معنی دیگر، بدن شما برای واکنش نشان دادن به یک روز بلند انگیزه بیشتری دارد تا یک روز کوتاه! در کل تحقیقات نشان داده است تقریبا اگر یک روز کامل به بدنتان فرصت دهید، خودش را با شرایط جدید وقف خواهد داد.

3. کمی برنامه ریزی را تغییر دهید

اگر بدانید چطور بایستی بعد از یک پرواز طولانی با کسالت های احتمالی بعد از آن مقابله کنید، احتمالا سفر خود را با سلامت و آرامش خوبی شروع خواهید کرد. اگر شما در خصوص زمان استراحت و خوردن غذا بسیار منظم و دقیق هستید، بهتر است بدانید حفظ این نظم تا روز پرواز میتواند شرایط را برای تشدید پرواز زدگی محیا تر کند. پس در واقع سعی کنید روز قبل از پرواز در خصوص زمان دقیق استراحت و خواب انعطاف پذیرتر باشید و بدن تان را برای تغییرات اختلاف زمانی آماده کنید.

 

4. شب قبل از پرواز را خوب بخوابید

افراد معمولا به دلایل مختلفی شب قبل از پرواز را خوب نمیخواند. به فرض کارهای نیمه تمامی دارند که باید تا آخرین دقایق انجام دهند و یا در خصوص سفری که پیش رو دارند بسیار هیجان زده اند. همه اینها به این اشتباه ختم میشود که تصمیم میگیرند در طول پرواز استراحت کنند. این اولین اشتباه و زمینه ساز شرایط بدی در خصوص پرواز زدگی ست. خواب عمیق در طول پرواز باعث میشود وقف پیدا کردن با شرایط زمانی جدید سخت تر شود و در عوض خواب خوب شب پیش از پرواز به شما کمک میکند تا به شرایط بد اختلاف ساعت راحت تر غلبه کنید.

 

5. رسیدن به مقصد در شب، احتمال پرواز زدگی را افزایش میدهد

سعی کنید تا جایی که اماکن دارد بلیط و زمان پروازی را انتخاب کنید که در طول روز به مقصر برسید. دلایل قانع کننده بسیاری در این خصوص هست، اما اگر هنوز قانع نشده اید به این مثال دقت کنید. فرض کنید شما در طول روز به مقصد رسیده اید و حالا خسته اید بایستی بخوابید. اینکه چند ساعتی را بیدار بمانید و تحمل کنید تا غروب از راه برسد و استراحت کنید خیلی بهتر از آن است که وقتی آفتاب در حال طلوع است هواپیمای شما به زمین بنشیند و در حالی که یک روز کامل را پیش رو دارید، برای استراحت و خواب به هتل بروید!

 

6. هواپیما شناس باشید!

بعد از خواندن این مطلب شما باید بخاطر داشته باشید ایرباس A350 و A380 دو مدل از بهترین هواپیماها برای سفری راحت و به دور از پرواز زدگی ست. سیستم پیشرفته humidification آن باعث حفظ رطوبت در کابین شده و LED های مخصوص آن با ترکیب 16 میلیون رنگ قابلیت این را دارد که در طول پرواز نور طبیعی روز را شبیه سازی کند. مزیت دیگر آنها سیستم تهویه هوای شگفت انگیزی ست که هر دو دقیقه یک بار، هوای داخل کابین را کاملا تجدید میکند.

 

7. از الکل دوری کنید

چه قبل از پرواز و چه در حین پرواز، به خاطر داشته باشید تاثیرات ناشی از الکل در بدن باعث بیشتر شدن احتمال پرواز زدگی میشود. الکل با ایجاد اثرات خستگی و از دست رفتن آب بدن باعث میشود توان و قدرت بدن و ذهن ما در برابر مقابله با پرواز زدگی کاهش پیدا کند. پس تحت هر شرایطی قبل و در حین پرواز از مصرف نوشیدنی هایی حتی با درصد الکل کم دوری کنید.

 

8. به کافئین بگویید نه!

نوشیدنی های کافئین دار باعث میشود سطح و زمان هشیاری شما دستکاری شود. بنابراین قبل از پرواز و در طول آن از خوردن نوشیدنی هایی مثل قهوه، کولا و انرژی زاهای با کافئین بالا اجتناب کنید. بهترین حالت عملکرد بدن شما زمانی ست که تشنگی خود را با آب برطرف کنید. پس تا جایی که میتوانید (حدودا هر ساعت یک لیتر) آب بنوشید. این کار باعث میشود بدن شما با شرایط اختلاف ساعت و پرواز زدگی سازگارتر باشد.

 

 

9. قرص خواب آور را فراموش کنید!

همیشه به یاد داشته باشید، بدترین کاری که میتوانید برای خوابیدن و دوری از پرواز زدگی انجام دهید، خوردن قرص های خواب آور است. این قرص ها هیچ کمکی به شما در برابر اثرات پرواز زدگی نخواهند کرد و تنها اتفاقی که می افتد خواب آلودگی و کسل بودن شما در زمان فرود است. اگر واقعا به خواب احتیاج دارید میتوانید از روشهای طبیعی این کار استفاده کنید. اگر امکان استحمام در هواپیما هست یک دوش آب گرم بگیرید و یا از قبل با خود دمنوش های طبیعی بیاورید که آرام بخش و خواب آور هستند.

 

10. ساعت خود را تنظیم کنید، اما نه قبل از پرواز!

وقتی در صندلی خود نشستید ساعت تان را با ساعت مقصد تنظیم کنید. اینکار باعث میشود از لحاظ روانی آماده شوید. علاوه بر این برنامه ریزی سفر شما در مقصد هم با زمان جدید خواهد بود. فقط تمام حواستان باشد که اینکار را قبل از پرواز انجام ندهید! زیرا نتیجه قطعی و خنده دار آن، از دست دادن پروازتان خواهد بود!

 

11. قدم بزنید و کمی تحرک داشته باشید

یکی از شایع ترین عوارض پروازهای طولانی، ورم پاها و لخته شدن خون در رگ هاست که به آن DVT گفته میشود. این مساله زمانی رخ میدهد که جریان خون در پاها به درستی به گردش در نیاید. کافی ست گاهی از صندلی خود بلند شده و در راه رو شروع به قدم زدن کنید. همچنین معمولا استفاده از جوراب های مخصوص پرواز (و یا جوراب های معمولی اما کمی سفت تر) باعث کاهش ریسک این اتفاق میشود.

در ضمن بد نیست در حالی که روی صندلی خود نشسته اید کمی حرکات کششی انجام دهید. اینکار باعث میشود حس کسل بودن از شما دور شود. (البته به شرطی که مراعات حال افراد کناری و پشت سر خود را بکنید)

 

12. غذا خوردن

یکی دیگر از راه های عادت کردن به ساعت جدید و کمتر کردن خطر پرواز زدگی، تنظیم کردن زمان خوردن وعده های غذایی با ساعت جدید است. بعد از اینکه ساعت خود را با اختلاف ساعت موجود تنظیم کردید، بهتر است تا سه وعده غذایی که پیش رو دارید را با در نظر گرفتن ساعت کشور مقصد میل کنید. هرچند خنده دار به نظر برسد که در ساعت 10 شب صبحانه بخورید اما این تمرین باعث میشود بدن شما به شرایط جدید سریعتر عادت کند.

 

13. خواب خود را در روز اول تنظیم کنید

سعی کنید بعد از رسیدن به مقصد به اندازه ای که خستگی تان از بین برود بخوابید (ترجیحا کوتاه) و سپس خواب خود را با ساعت جدید تنظیم کنید.

 

اینها نکات مهمی در خصوص مواجه با پرواز زدگی یا Jet Lag بود. اگر توصیه و یا تجربه ای به ذهنتان میرسد که فکر میکنید میتواند برای دیگران هم سودمند باشد، با ما به اشتراک بگذارید.

شماره تلگرام پشتیبانی
09907712004